پولیپ لثه چیست؟ علت، علائم و درمان زائده گوشتی روی لثه

پولیپ لثه، ورم لثه، عفونت لثه و پولیپ دندان ممکن است از نظر ظاهری برای بیمار شبیه به هم به نظر برسند، چون همه آن‌ها می‌توانند با برجستگی، التهاب، درد یا تغییر شکل لثه همراه باشند. اما از نظر علت ایجاد، محل درگیری و روش درمان، تفاوت‌های مهمی بین آن‌ها وجود دارد.

شناخت این تفاوت‌ها اهمیت زیادی دارد، چون درمان پولیپ لثه با درمان ورم ساده لثه، آبسه یا پولیپ دندان یکسان نیست. در بعضی موارد مشکل با حذف عامل تحریک‌کننده و کنترل التهاب برطرف می‌شود، اما در بعضی شرایط ممکن است نیاز به درمان دندان، تخلیه عفونت، جراحی کوچک یا حتی نمونه‌برداری باشد.

تفاوت پولیپ لثه با ورم لثه

ورم لثه معمولاً به التهاب و افزایش حجم بخشی از لثه یا کل لثه گفته می‌شود. این حالت می‌تواند به دلیل تجمع پلاک و جرم، التهاب لثه، بیماری پریودنتال، بارداری، مصرف بعضی داروها یا تحریک‌های موضعی ایجاد شود. در ورم لثه، معمولاً لثه قرمز، متورم، حساس یا مستعد خونریزی می‌شود و ممکن است چند ناحیه از دهان را درگیر کند.

اما پولیپ لثه بیشتر به‌صورت یک برجستگی یا زائده موضعی روی لثه دیده می‌شود. یعنی به جای اینکه کل لثه یا بخش وسیعی از آن متورم شود، بیمار معمولاً متوجه یک توده کوچک، گوشت اضافه یا برآمدگی مشخص در یک نقطه از لثه می‌شود.

به زبان ساده، ورم لثه بیشتر یک التهاب منتشر یا نیمه‌منتشر است، اما پولیپ لثه معمولاً یک ضایعه موضعی و برجسته است. البته گاهی التهاب و ورم لثه می‌تواند زمینه‌ساز ایجاد بافت اضافه یا برجستگی‌های شبیه پولیپ شود؛ به همین دلیل تشخیص دقیق باید با معاینه دندانپزشکی انجام شود.

تفاوت پولیپ لثه با عفونت یا آبسه لثه

عفونت یا آبسه لثه معمولاً زمانی ایجاد می‌شود که باکتری‌ها در اطراف دندان، لثه یا بافت‌های نگهدارنده دندان تجمع پیدا کنند و باعث ایجاد التهاب چرکی شوند. آبسه لثه اغلب با درد، تورم، حساسیت به لمس، بوی بد دهان، طعم بد در دهان، خروج چرک یا حتی تب همراه است.

در مقابل، پولیپ لثه همیشه منشأ عفونی ندارد. بعضی از پولیپ‌ها یا زائده‌های لثه‌ای ممکن است به دلیل تحریک مزمن، ضربه، دندان شکسته، ترمیم نامناسب، دندان مصنوعی، ارتودنسی یا تغییرات هورمونی ایجاد شوند و الزاماً چرک یا عفونت فعال نداشته باشند.

بنابراین اگر برجستگی روی لثه همراه با درد شدید، ترشح چرک، تورم ناگهانی، تب یا بدتر شدن سریع علائم باشد، احتمال عفونت یا آبسه بیشتر مطرح می‌شود. اما اگر ضایعه به‌صورت یک زائده گوشتی، توده کوچک یا برآمدگی پایدار دیده شود، ممکن است با پولیپ لثه یا یکی از ضایعات مشابه آن روبه‌رو باشیم.

تفاوت پولیپ لثه با پولیپ دندان

پولیپ دندان و پولیپ لثه دو مشکل متفاوت هستند، هرچند ممکن است بیمار هر دو را به شکل «گوشت اضافه» یا «برجستگی داخل دهان» توصیف کند. پولیپ دندان معمولاً از داخل دندان منشأ می‌گیرد و بیشتر در دندان‌هایی دیده می‌شود که پوسیدگی عمیق دارند و پالپ یا عصب دندان درگیر شده است.

در پولیپ دندان، بافت نرم و التهابی از داخل حفره پوسیدگی دندان بیرون می‌زند. این مشکل بیشتر در دندان‌های پوسیده، مخصوصاً دندان‌های آسیاب، دیده می‌شود و درمان آن معمولاً به وضعیت دندان بستگی دارد؛ ممکن است نیاز به درمان ریشه، ترمیم یا در مواردی کشیدن دندان وجود داشته باشد.

اما پولیپ لثه از بافت لثه یا بافت‌های اطراف دندان ایجاد می‌شود و الزاماً به معنی درگیری پالپ دندان نیست. این ضایعه ممکن است کنار دندان، بین دندان‌ها یا روی لثه دیده شود و علت آن می‌تواند تحریک مزمن، التهاب، جرم، ترمیم نامناسب، دندان مصنوعی، بارداری یا ضایعات خوش‌خیم لثه‌ای باشد.

به همین دلیل، فقط با نگاه کردن به برجستگی نمی‌توان تشخیص داد که مشکل از لثه است یا از داخل دندان. معاینه دندانپزشکی و در صورت نیاز عکس رادیوگرافی کمک می‌کند مشخص شود ضایعه مربوط به لثه است، منشأ دندانی دارد یا به بررسی تخصصی بیشتری نیاز دارد.

علائم پولیپ لثه چیست؟